Permalink:    
درباره پرونده
طراح و برنامه‌نویس: امیر فکرآزاد [ای‌میل]
طراح لوگو: رضا عابدینی [سایت] [ای‌میل]

نویسندگان:
Permalink:   بازگشت به فهرست مطالب این شماره
مهاجمان فضا مهاجمان فضا
آریا بخششی
«… یکبار در گوشی به او گفتم:
«جیمز! خیلی دلم می‌خواهد مثل تو باشم. اما نمی‌گذارند!»
جیمز آهسته خودش را پس کشید و کمی خندید…»

اسحاق هندرسون - ۱۹۷۳

معرفی ژانر
Shoot em up ها که به آنها shmup هم گفته می شود، همانطور که از نامشان پیداست ژانری از بازی کامیوتری هستند که در آن باید به سمت اشیا و موجودات بالا سری شلیک کرد و آنها را ترکاند.
معمولا گیمر در یک بازی shmup یک سفینه ی فضایی را هدایت می کند ( و باز هم فضا و موجودات فضایی ول کن نیستند!) که اسلحه های مرگبار و سرعتی دارد. در مقابل، دشمنان به این سفینه حمله می کنند و هدف کلی بازی هم بیشتر اوقات هر چه بیشتر ترکاندن این موجودات در کمترین و بهترین زمان ویا کشتن غول آخر برای رفتن به مرحله ی بعد است.

تالار موجودات
اولین Shmup بازی Spacewar بود که در 1962 ساخته شد و بر روی کامپیوتر دک پی دی پی وان - از اولین سیستمهای کامپیوتری - اجرا می شد.
Spacewar نه تنها اولین Shmup محسوب می شود، بلکه همانطور که در مطلب دو شماره قبل گفته نشد (عمرا علامت تعجب نذارم) همراه با تردیدهایی اولین بازی کامل کامپیوتری نیز هست.
Space invaders یا مهاجمان فضا (نام این ستون مبارک) که در سال 1978 به بازار آمد، اولین بازی کامپیوتری ای بود که توجه همگان را به خود معطوف کرد. مهاجمان فضا بدون شک اولین بازی با موفقیت تجاری گسترده است که یک Shmup هم بود و دستورها و فرمانهای بسیار ساده ای داشت : چپ و راست رفتن بر روی یک مسیر خطی محدود و شلیک!
همچنین دارای ویژگی های منحصر به فردی بود که بعدها تبدیل به الگو برای ژانر شد :
ردیف های متفاوتی از دشمنان، دادن امتیاز بیشتر به گیمر برای کشتن دشمنهای سخت میرنده، تغییر درجه سختی، سپرهای قابل تخریب، یک جدول High-Score، سیستم سه جونه و طراحی صدای فوقالعاده مناسب.

موفقیت تجاری ژانر
مهاجمان فضا نه تنها طراحی بازهای کامپیوتری را چند پله به جلو برد بلکه صدها میلیون دلار هم در آرکید ها دشت کرد.در آن زمان بازی ها فقط بر روی آرکیدهادر دسترس بودند.
موفقیت تجاری عجیب و غریب مهاجمان فضا به ناگهان نگاه همه را متوجه بازیهای کامپیوتری، به عنوان عرصه ای تازه کشف شده برای تجارت کرد.
کمپانی های جدید آستین بالا زدند و تلاش کردند فرمول پول ساز مهاجمان فضا را به نوعی کپی برداری کنند. (حالا اینکه موفق شدند یا نشدند بماند و از ین حرفا)

تکامل ژانر وموجودات
عناصر مهاجمان فضا در بازیهای بعدی ژانر کپی برداری و یا دستکاری شدند. بسیاری از سازنده ها به فکر وفق دادن Shmup ها با پیشرفت روزافزون گرافیک کامپیوتری افتادند. و بسیاری هم در سایر زمینه های غیر گرافیکی و بیشتر با دستکاری مکانیک های بازی موجب پیشرفت آن شدند.
در روند تکامل Shmup ها دو بازی از اهمیت ویژه ای برخوردارند.
(1979) Galaxian که در آن موجوداتی چند رنگی از بالا به پایین به سفینه ی گیمر حمله می بردند (دشمنان در اسپیس اینویدرز ثابت بودند)
(1980) Defender که ایده های جدیدی طرح کرد : افقی بودن فضای بازی، استفاده ی مناسب از صدا، بمبهای هوشمند، موجودات متفاوت و آدمهایی در بازی که می بایست محافظت و نجات داده می شدند.
Defender از لحاظ سیستم کنترل هم مبدع و پیشرو محسوب می شود:
دسته ی Joystick برای بالا و پایین بردن سفینه، دکمه ی دیگری برای افزایش دور موتور وسرعت گرفتن و دکمه ی دیگری برای تغییر جهت آن بود.
سه دکمه ی دیگر برای شلیک بمب و بالا رفتن بیش از اندازه سفینه بود.
بعدها ابداعات دیگری از قبیل حرکت سفینه از پایین به بالا در فضای بازی، اسلحه های پیچیده و قدرت زیاد کن ها ژانر Shmup را در جهت اعتلای آن همراهی کرد.
در زیر عکس های این ماجراها را می بینید.


بازی Galaxian



بازی Defender



بازی Space Invaders


منابع:

۱- مجموعه خاطرات اسحاق هندرسون، S.Fischer Publications
۲- این سایت
نظرات (۲)